Στην τελική ευθεία οι ρυθμίσεις για τη διαχείριση των 'κόκκινων' δανείων

Στην τελική ευθεία οι ρυθμίσεις για τη διαχείριση των 'κόκκινων' δανείων

Την επικαιροποιημένη μελέτη του περασμένου Οκτωβρίου για την κατάσταση στο σύνολο των "κόκκινων" δανείων των τραπεζών, επιχειρηματικών και λιανικής τραπεζικής, αλλά και για τους ενδεικνυόμενους τρόπους αντιμετώπισής τους, αναμένεται να δώσει στη δημοσιότητα το ΤΧΣ αυτή την εβδομάδα. 

Η μελέτη που πιθανότατα θα δημοσιευτεί προς τα τέλη της εβδομάδας, αποτελεί το "κύκνειο άσμα" στο έργο που επιτέλεσε η απερχόμενη σήμερα Εκτελεστική Επιτροπή (διευθύνων σύμβουλος Α. Ξενόφος, αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος Γ. Κουτσός και μέλος, εκπρόσωπος της ΤτΕ Αν. Γάγαλης), με το ΤΧΣ να παραμένει ουσιαστικά από σήμερα ακέφαλο μέχρι την εκλογή της νέας του διοίκησης. Σημειώνεται ότι μέχρι να εκλεγεί η νέα διοίκηση, θα πρέπει να υπάρξει νομοθετική παρέμβαση ούτως ώστε η διοίκηση (ακόμη και καθημερινές πράξεις, όπως η υπογραφή για τη μισθοδοσία) να μπορέσει να συνεχιστεί. Προς αυτή την κατεύθυνση εκτιμάται ότι θα δοθούν προσωρινές αρμοδιότητες σε δυο μέλη του Γενικού Συμβουλίου (το ένα είναι ο κ. Γ. Μιχελής ως πρόεδρος, σύμφωνα με τις πληροφορίες). Το προσεχές διάστημα αναμένεται και η αντικατάσταση από την Τράπεζα της Ελλάδος του τρίτου μέλους της εκτελεστικής επιτροπής που παραιτήθηκε. 

Η μελέτη του ΤΧΣ αναμένεται να βάλει στην τελική ευθεία τις δράσεις που θα διευκολύνουν την υλοποίηση του στόχου μείωσης των NPLs των τραπεζών και οι οποίες αποτελούν δεσμεύσεις του μνημονίου. Για την ακρίβεια, η ίδια η υποβολή της μελέτης του ΤΧΣ για την άρση εμποδίων (διοικητικά, νομικά και οικονομικά) στη διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, αποτελεί προαπαιτούμενο για την αξιολόγηση του Οκτωβρίου. Ως το τέλος του έτους, οι αρχές θα πρέπει να αξιολογήσουν τις δράσεις που προτείνει το ΤΧΣ και να προχωρήσουν στη λήψη μέτρων.

Στο πλαίσιο αυτό, η μελέτη του ΤΧΣ αναμένεται να δώσει το "σήμα" για τις αλλαγές στο νόμο Δένδια και για τη δυνατότητα εξωδικαστικής ρύθμισης χρεών και για τους μεγάλους οφειλέτες. Σημειώνεται ότι το επικαιροποιημένο μνημόνιο που δημοσιεύτηκε στις 15 Ιουνίου, προβλέπει ότι οι ρυθμίσεις χρεών θα πρέπει να αφορούν τόσο τα χρέη προς ιδιώτες (τράπεζες, προμηθευτές κ.ά.), όσο και τα χρέη προς το Δημόσιο, χωρίς, ωστόσο, να διευκρινίζει αν οι οφειλές προς ταμεία και εφορίες θα μπορούν να "κουρεύονται" όπως θα γίνεται για τα δάνεια προς τις τράπεζες, ή απλώς θα μειώνονται τα πρόστιμα και οι προσαυξήσεις.

Η μελέτη του ΤΧΣ αναμένεται να εισάγει επίσης τις βασικές αρχές για την αξιολόγηση της βιωσιμότητας χρεών, καθώς και προτάσεις για την αναδιάρθρωσή τους. Στην παραπάνω κατεύθυνση θα συμβάλει η εγκαθίδρυση μηχανισμών συντονισμού και λήψης αποφάσεων, τόσο μεταξύ των τραπεζών, όσο και μεταξύ τραπεζών - Δημοσίου.

Το ΤΧΣ, μέσω ειδικής μελέτης της McKinsey, έχει ήδη προτείνει τη δημιουργία μηχανισμού συντονισμού και λήψης αποφάσεων μεταξύ των τεσσάρων συστημικών τραπεζών για τις υπερχρεωμένες, αλλά βιώσιμες, επιχειρήσεις.

Στην επικείμενη μελέτη του ΤΧΣ αναμένεται επίσης να προβλέπεται η ανάγκη νομικής κάλυψης για τα στελέχη των τραπεζών που θα αποφασίσουν τις αναδιαρθρώσεις δανείων (οι αποφάσεις τους να αξιολογούνται στο πλαίσιο της εφαρμογής  συγκεκριμένων διαδικασιών και κανόνων), αλλά και η ανάγκη ρύθμισης θεμάτων που θα επιταχύνουν τις αναδιαρθρώσεις. Κυρίως, η δυνατότητα των πιστωτών να κεφαλαιοποιούν το χρέος μιας επιχείρησης (debt equity swap) και να παρεμβαίνουν στη διοίκησή της προκειμένου να ανοίγει ο δρόμος για την εισροή νέων κεφαλαίων στην επιχείρηση. Στο ίδιο πλαίσιο, αναμένεται να υπάρχει πρόβλεψη για κυρώσεις στους οφειλέτες που αρνούνται να αποδεχτούν σχέδιο αναδιάρθρωσης που έχει συμφωνηθεί από την πλειοψηφία των πιστωτών.

Σημειώνεται ότι στα προαπαιτούμενα του μνημονίου που θα έπρεπε να έχουν ολοκληρωθεί μέχρι τον Ιούνιο προβλέπεται ότι:

- Η κυβέρνηση θα πρέπει να εισάγει νομοθετική πρόβλεψη βάσει της οποίας "αποφάσεις που ελήφθησαν στο πλαίσιο αναδιαρθρώσεων από στελέχη των τραπεζών ή κρατικούς λειτουργούς με καλή πίστη, προς το συμφέρον του πιστωτή και σε συμμόρφωση με τις διαδικασίες που εφαρμόζονται και αντικειμενικά κριτήρια, θεωρούνται νόμιμες όσον αφορά στην αστική και ποινική ευθύνη, σύμφωνα με τις γενικές αρχές και τις ασφαλιστικές δικλίδες του υφιστάμενου νομοθετικού πλαισίου". Για τις ρυθμίσεις δανείων πολύ μεγάλων οφειλετών θα πρέπει να ληφθούν πρόσθετες ασφαλιστικές δικλίδες.

- Οι αρχές δεσμεύονται να παρουσιάσουν λεπτομερείς προτάσεις που να τροποποιούν το ισχύον καθεστώς περί αφερεγγυότητας επιχειρήσεων, στις περιπτώσεις που οι μέτοχοι εταιρειών είναι μη συνεργάσιμοι έναντι των δανειστών. Στόχος είναι η επίσπευση των διαδικασιών για τον ορισμό διαχειριστή αφερεγγυότητας.

- Η αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου αφερεγγυότητας θα συνοδευτεί από την πρόσληψη και εκπαίδευση δικαστικών λειτουργών, ώστε να καταρτιστεί εξειδικευµένο δικαστικό σώµα και να μειωθεί ο αριθμός των εκκρεμών αιτήσεων ένταξης στον νόμο Κατσέλη, με ορίζοντα ολοκλήρωσης το τέλος Σεπτεμβρίου.

- Η Τράπεζα της Ελλάδος υποχρεούται να αναθεωρήσει τον Κώδικα Δεοντολογίας, ώστε οι κατευθυντήριες γραμμές για την αναδιάρθρωση του χρέους να αντιμετωπίζουν ομάδες δανειοληπτών στη βάση σαφών κριτηρίων για την κατηγοριοποίηση των χαρτοφυλακίων λιανικής και τη θέσπιση, σε συντονισμό με το ΤΧΣ, μηχανισμών επισπευσμένης διαδικασίας, συμπεριλαμβανομένων τυποποιημένων υποδειγμάτων αξιολόγησης, συμβάσεων αναδιάρθρωσης και λύσεων οριστικής τακτοποίησης των μη εξυπηρετούμενων δανείων.

Οι δεσμεύσεις ως το τέλος Σεπτεμβρίου προβλέπουν ότι:

- Οι αρχές πρέπει να καταρτίσουν εξειδικευµένο δικαστικό σώµα και να συσταθεί ειδικός τύπος δικαστηρίων (σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Πειραιά), αποκλειστικά για υποθέσεις αφερεγγυότητας επιχειρήσεων. Επιπρόσθετα να εισάγουν με υπουργική απόφαση ή Προεδρικό Διάταγμα το επάγγελμα του συνδίκου πτώχευσης.

- Οι αρχές πρέπει να παρουσιάσουν μελέτη σκοπιμότητας για ένα μητρώο συναλλαγών στο real estate καθώς και μητρώο οφειλών Δημοσίου, με την υποχρέωση τα στοιχεία τους να είναι προσβάσιμα για όποιον έχει έννομο συμφέρον.

Τέλος, ως το τέλος Οκτωβρίου πρέπει να αλλάξει το πλαίσιο για την αφερεγγυότητα επιχειρήσεων και ως το τέλος Δεκεμβρίου να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα του νόμου Κατσέλη για τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά και να τεθεί σε ισχύ το επάγγελμα των συνδίκων πτώχευσης.

18.07.2016