Τράπεζες: Ανταγωνισμός στα 'ίσα' με τα funds για τα δάνεια

Τράπεζες: Ανταγωνισμός στα 'ίσα' με τα funds για τα δάνεια

Στην περαιτέρω ενεργοποίηση των εσωτερικών δομών διαχείρισης μη εξυπηρετούμενων δανείων των τραπεζών, θα οδηγήσει το νέο πλαίσιο ενεργητικής διαχείρισης δανείων.

Παρότι το νέο πλαίσιο προβλέπει την εκχώρηση δανειακών χαρτοφυλακίων σε τρίτους, οι πωλήσεις δανείων από τις τράπεζες θα γίνουν μόνο στην περίπτωση ξεκάθαρου οφέλους από την εξωτερική διαχείριση. Και αυτό διότι προφανώς, όπως τα ξένα funds, έτσι και οι ελληνικές τράπεζες επιδιώκουν κέρδη από την ανάκτηση μη εξυπηρετούμενων δανείων, η οποία θα μεγεθύνεται όσο θα βελτιώνονται οι προοπτικές της Οικονομίας. Κατόπιν αυτού, εκτιμάται ότι τουλάχιστον για την επόμενη διετία, η διαχείριση των "κόκκινων" δανείων θα γίνεται παράλληλα από τις ίδιες τις τράπεζες μέσω των εσωτερικών δομών τους και από τους ξένους εξειδικευμένους οίκους. Μάλιστα, η μεταφορά δανείων στους δεύτερους θα γίνει αρχικά με μικρά ποσά και "πιλοτικά", με στόχο, πέραν των άλλων, να δημιουργηθεί ανταγωνισμός με τις δομές διαχείρισης των τραπεζών.

Αναλυτικά, οι δομές διαχείρισης δανείων των τραπεζών δομούνται ως εξής και έχουν επιτύχει τα εξής αποτελέσματα:

Alpha Bank

H τράπεζα έχει Επιτροπή Παρακολούθησης Ανοιγμάτων σε Καθυστέρηση, η οποία συνέρχεται κάθε τρίμηνο ή και εκτάκτως. Μεταξύ άλλων, διαμορφώνει αξιολογεί και εγκρίνει τη Στρατηγική Διαχείρισης Καθυστερήσεων Wholesale Banking και Λιανικής Τραπεζικής, παρακολουθεί και αξιολογεί τους στόχους που τίθενται στις Διευθύνσεις Καθυστερήσεων Επιχειρήσεων Εσωτερικού, Καθυστερήσεων Επιχειρήσεων Εξωτερικού, Απαιτήσεων Ειδικού Χειρισμού Λιανικής Τραπεζικής και παρακολουθεί τα πιλοτικά προγράμματα ρυθμίσεων που εφαρμόζουν οι Μονάδες Καθυστερήσεων.

Η αξιολόγηση των δανείων γίνεται στη βάση κλιμάκων διαβάθμισης που έχει δημιουργήσει η τράπεζα. Στις 31/12/14 στην κατηγορία των ρυθμισμένων δανείων περιλαμβάνονταν δάνεια: α) που ρυθμίστηκαν εντός των τελευταίων 36 μηνών και στις 31/12/14 δεν παρουσίαζαν καθυστέρηση μεγαλύτερη των 90 ημερών, β) ρυθμίσεις με καθυστέρηση άνω των 90 ημερών.

Στις 31/12/14 η λογιστική αξία των ρυθμισμένων δανείων του ομίλου ανερχόταν σε 10,6 δισ. ευρώ, με συνολική αξία εξασφαλίσεων 8,8 δισ. ευρώ. Για τα δάνεια αυτά οι συσσωρευμένες απομειώσεις ανήλθαν σε 2,5 δισ. ευρώ.

Ειδικότερα:

- Σε δάνεια χωρίς καθυστέρηση και μη απομειωμένα, η τράπεζα έχει συνολικό ποσό δανείων 29,8 δισ. ευρώ, με συνολικό ποσό ρυθμισμένων δανείων 3,3 δισ. ευρώ (ποσοστό 11%).

- Σε δάνεια καθυστερημένα αλλά μη απομειωμένα, η τράπεζα έχει συνολικό ποσό δανείων 4,5 δισ. ευρώ, με συνολικό ποσό ρυθμισμένων δανείων 1,8 δισ. ευρώ (40%).

- Σε απομειωμένα δάνεια, η τράπεζα έχει συνολικό ποσό δανείων 28 δισ. ευρώ, με συνολικό ποσό ρυθμισμένων δανείων 8 δισ. ευρώ (29%).

- Η συνολική αξία δανείων προ απομείωσης ανέρχεται σε 62,3 δισ. ευρώ εκ των οποίων 13,1 δισ. ευρώ είναι το συνολικό ποσό των ρυθμισμένων δανείων και απαιτήσεων (ποσοστό 21%).

- Η συνολική καθαρή αξία δανείων και απαιτήσεων ανέρχεται σε 49,5 δισ. ευρώ και το συνολικό ποσό ρυθμισμένων δανείων σε 10,5 δισ. ευρώ (21%). Η συνολική αξία εξασφαλίσεων ανέρχεται σε 41,5 δισ. ευρώ και 8,75 δισ. ευρώ στο σύνολο των ρυθμισμένων δανείων (ποσοστό 21%).

Σημειώνεται ότι από τις 24/12/14 η Αlpha Bank έχει υπογράψει μνημόνιο συνεργασίας με την Aktua Soluciones Financieras με σκοπό τη σύσταση μιας καινοτόμου κοινοπραξίας για τη διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Στην υπό ίδρυση εταιρία συμμετέχουν η Alpha Bank με 45%  και η Aktua, καθώς και συνδεδεμένες με αυτήν εταιρίες, με 55%. Το σχήμα δεν έχει λειτουργήσει ακόμη, ενώ όπως έγραψε το Capital.gr, σε αυτό συζητά να μπει και η Eurobank με χαρτοφυλάκιο λιανικής.

Eurobank

Εσωτερικά, η τράπεζα αναμόρφωσε το λειτουργικό μοντέλο διαχείρισης προβληματικών δανείων δημιουργώντας μια πλήρως ανεξάρτητη και εξειδικευμένη μονάδα, τη Γενική Διεύθυνση Διαχείρισης Προβληματικών Δανείων Ομίλου (Γενική Διεύθυνση). Συνολικά περίπου 2.500 στελέχη εμπλέκονται στη διαχείριση του προβληματικού χαρτοφυλακίου σε όλη την τράπεζα. Στόχος της Eurobank είναι να μετατρέψει τη Γενική Διεύθυνση σε επιχειρηματική μονάδα με δικό της ισολογισμό και κατάσταση αποτελεσμάτων χρήσεως, η οποία θα παρακολουθείται ως ξεχωριστή μονάδα στα οικονομικά αποτελέσματα.

Επιπλέον, η τράπεζα βρίσκεται σε διαδικασία μεταβίβασης της διαχείρισης του χαρτοφυλακίου κατασχεθέντων περιουσιακών στοιχείων στη Γενική Διεύθυνση, ενώ σε πιλοτική βάση η διαχείριση μέρους αυτού του χαρτοφυλακίου έχει ανατεθεί σε διεθνείς εξειδικευμένους οίκους.

Οι εντατικές προσπάθειες της Eurobank για τη διαχείριση των ληξιπρόθεσμων οφειλών ενισχύονται μέσω της Eurobank Υπηρεσίες Διαχείρισης Απαιτήσεων Α.Ε. ("FPS"), της μοναδικής αμιγώς θυγατρικής πλατφόρμας εξυπηρέτησης δανείων στην ελληνική αγορά. Η FPS παρέχει εξειδικευμένες υπηρεσίες και έχει την ευθύνη για τη διαχείριση και παρακολούθηση των καθυστερούμενων ανοιγμάτων λιανικής τραπεζικής.

To σύνολο των δανείων που εξυπηρετούνται ομαλά και δεν έχουν απομειωθεί ανέρχεται σε 25,149 δισ. ευρώ, εκ των οποίων σε καθυστέρηση αλλά μη απομειωμένα είναι δάνεια ύψους 6,712 δισ. ευρώ. Από αυτά 4,309 δισ. ευρώ αφορούν τη λιανική τραπεζική (2,841 δισ. ευρώ σε στεγαστικά, 561 εκατ. ευρώ σε καταναλωτικά, 111 εκατ. ευρώ σε πιστωτικές κάρτες και 796 εκατ. ευρώ σε μικρές επιχειρήσεις) και 2,028 δισ. ευρώ σε επιχειρηματικά δάνεια (1,513 δισ. ευρώ σε μεγάλες επιχειρήσεις και 515 εκατ. ευρώ σε μικρομεσαίες).

Η συνολική καθαρή αξία των δανείων λιανικής μετά την απομείωση ανέρχεται σε 26,721 δισ. ευρώ με αξία εξασφαλίσεων στα 20,617 δισ. ευρώ. Για τα στεγαστικά δάνεια η συνολική καθαρή αξία μετά την απομείωση ανέρχεται σε 16,878 δισ. ευρώ με αξία εξασφαλίσεων στα 15,973 δισ. ευρώ. Για τα καταναλωτικά δάνεια η συνολική καθαρή αξία μετά την απομείωση ανέρχεται σε 3,018 δισ. ευρώ, με αξία εξασφαλίσεων στα 119 εκατ. ευρώ. Στις πιστωτικές κάρτες η συνολική καθαρή αξία μετά την απομείωση ανέρχεται σε 1,285 δισ. ευρώ με αξία εξασφαλίσεων στα 31 εκατ. ευρώ.

Στις μικρές επιχειρήσεις η συνολική καθαρή αξία μετά την απομείωση ανέρχεται σε 5,54 δισ. ευρώ, με αξία εξασφαλίσεων στα 4,494 δισ. ευρώ. Στα επιχειρηματικά δάνεια, η συνολική καθαρή αξία μετά την απομείωση ανέρχεται σε 14,818 δισ. ευρώ, με αξία εξασφαλίσεων στα 10,431 δισ. ευρώ. Τα αντίστοιχα νούμερα για τα δάνεια των μεγάλων επιχειρήσεων διαμορφώνονται σε 10,812 δισ. ευρώ και 7,443 δισ. ευρώ και για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις σε 4,006 δισ. ευρώ και 2,988 δισ. ευρώ αντίστοιχα.

Όπως έχει γράψει το Capital.gr, η Eurobank εξετάζει στρατηγικές συμπράξεις με ξένους εξειδικευμένους οίκους για τη διαχείριση προβληματικών δανείων και βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με την Aktua και την KKR. Στις συζητήσεις της τράπεζας περιλαμβάνεται, μεταξύ άλλων, η κατά περίπτωση πώληση ή ανταλλαγή δανειακών χαρτοφυλακίων (κυρίως επιχειρηματικών δανείων) με άλλες συστημικές τράπεζες, προκειμένου να διευκολυνθούν οι διαδικασίες αναδιάρθρωσής τους.

Εθνική Τράπεζα

Η Διαχείριση Απαιτήσεων Λιανικής Τραπεζικής της  Εθνικής Τράπεζας λειτουργεί ως ανεξάρτητη μονάδα, αποτελώντας μια κεντροποιημένη λειτουργία με ευθύνη διαχείρισης από την πρώτη μέρα καθυστέρησης ως και την οριστική διαγραφή των δανείων λιανικής τραπεζικής. Στις 30/9/12015 απασχολούσε 1.570 άτομα με υπό διαχείριση χαρτοφυλάκιο 13,9 δισ. ευρώ.

Την περίοδο που έληξε στις 30/9/15 η εν λόγω μονάδα διαχειρίστηκε ρυθμίσεις ποσού 1,102 δισ. ευρώ, 227 εκατ. ευρώ και 122 εκατ. ευρώ αναφορικά με εισπράξεις από στεγαστικά, καταναλωτικά και μικρές επιχειρήσεις.

Οι Μονάδες Εταιρικών Πιστοδοτήσεων Ειδικής Διαχείρισης, με ανεξάρτητη διοικητική δομή από τις υπόλοιπες δραστηριότητες του ομίλου, έχουν την αποκλειστική ευθύνη για την αντιμετώπιση του σε δυσχέρεια και μη εξυπηρετούμενου εταιρικού χαρτοφυλακίου. Το υπό διαχείριση εταιρικό χαρτοφυλάκιο ανερχόταν στις 30/9/15 σε 5,5 δισ. ευρώ και είναι στην αρμοδιότητα 267 εξειδικευμένων ατόμων. Για την εννεάμηνη περίοδο που έληξε στις 30/9/15 οι συγκεκριμένες μονάδες ρύθμισαν δάνεια 827 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων δανείων 324 εκατ. ευρώ που ήταν σε καθυστέρηση άνω των 90 ημερών.

Σημειώνεται ότι στο εννεάμηνο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2015, πελάτες της Εθνικής Τράπεζας υπέβαλαν περίπου 12.250 νέες αιτήσεις για υπαγωγή στη ρύθμιση του νόμου Κατσέλη, με συνολικό ανεξόφλητο δανειακό υπόλοιπο 585 εκατ. ευρώ. Συνολικά, οι αιτήσεις δανειοληπτών της Εθνικής Τράπεζας για υπαγωγή στη ρύθμιση του νόμου Κατσέλη ανήλθαν σε 71.197 από 58.948 στο τέλος του 2014. Οι συνολικές εκκρεμείς οφειλές όσων έχουν αιτηθεί προστασία από τον νόμο Κατσέλη ανέρχονται σε 3,37 δισ. ευρώ στις 30 Σεπτεμβρίου. Σημειώνεται ότι από τις υποθέσεις που είχαν συζητηθεί στα δικαστήρια μέχρι 30/9/15, το 78% είχαν γίνει αποδεκτές.

Τράπεζα Πειραιώς

Η  Recovery Banking Unit (RBU) που έχει συστήσει η Τράπεζα Πειραιώς με ανεξάρτητη δομή διακυβέρνησης έχει υπό διαχείριση τα δάνεια 564 πελατών, συνολικής αξίας 31 δισ. ευρώ.

Ειδικά για τη διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων επιχειρηματικών δανείων και με το δεδομένο ότι η Τράπεζα Πειραιώς κατέχει μόνη της το 30% της συγκεκριμένης αγοράς, έχει συσταθεί ειδική Task Force αποτελούμενη από 45 άτομα για τη διαχείριση του χαρτοφυλακίου μη εξυπηρετούμενων επιχειρηματικών δανείων μέσω πωλήσεων ενεργητικού. Η  Ομάδα Δράσης επεξεργάζεται και υλοποιεί λύσεις διαχείρισης της μεγάλης έκθεσης της τράπεζας σε εθνικά σημαντικούς τομείς επιχειρήσεων. Στο πλαίσιο αυτό έχει διευθετήσει:

- πολλά δάνεια από τον χώρο της υγείας, ύψους 120 εκατ. ευρώ,

- 4 περιπτώσεις δανείων στο real estate, ύψους 1,6 δισ. ευρώ,

- 2 υποθέσεις 100 εκατ. ευρώ στον χώρο των τροφίμων και ποτών,

- πολλές υποθέσεις, αξίας άνω του 1,5 δισ. ευρώ, στον χώρο του τουρισμού,

- πολλές υποθέσεις, αξίας άνω των 2,6 δισ. ευρώ στον χώρο της ναυτιλίας,

- 2 υποθέσεις 200 εκατ. ευρώ στον χώρο της ακτοπλοίας,

- 2 υποθέσεις, αξίας 170 εκατ. ευρώ στον χώρο των ιχθυοκαλλιεργειών, και

- πολλές υποθέσεις σε άλλους επιχειρηματικούς τομείς, αξίας άνω των 3 δισ. ευρώ.

Η Task Force, αφού αναλύσει τα δεδομένα της εταιρίας και του κλάδου και εξερευνήσει εναλλακτικές μορφές αναδιάρθρωσης του δανεισμού της, διαπραγματεύεται με τους μετόχους και αναλόγως της πρόθεσής τους να συμβάλουν με ίδια κεφάλαια στην αναδιάρθρωση του δανείου προχωρά σε αλλαγές στην εταιρική διακυβέρνηση και στη νέα χρηματοδότηση.

26.12.2015