Ξεκινά η 'επιχείρηση'για επιστροφή καταθέσεων στα τραπεζικά γκισέ

Ξεκινά η 'επιχείρηση'για επιστροφή καταθέσεων στα τραπεζικά γκισέ

Την υιοθέτηση διαφοροποιήσεων στη «μεταχείριση» μεταξύ υφιστάμενου και νέου χρήματος στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα, στο πλαίσιο της μείωσης των επιπτώσεων των κεφαλαιακών περιορισμών, (capital controls) προτείνουν παράγοντες της Κομισιόν. Οι τράπεζες ξεκινούν από την άλλη εβδομάδα εκστρατεία προκειμένου να επαναφέρουν τις καταθέσεις ή έστω τμήμα αυτών που βρίσκονται στο στρώμα ή στις θυρίδες.

Παρ’ όλα αυτά, οι τραπεζικοί υπάλληλοι έχουν αντίπαλο δέος τα εξαιρετικά χαμηλά επιτόκια και βεβαίως το γεγονός πως οι Ελληνες καταθέτες δεν έχουν πλήρη πρόσβαση στα κεφάλαια των λογαριασμών τους με την έννοια των αναλήψεων ή των εμβασμάτων στο εξωτερικό.

Θα έπρεπε ωστόσο να υπάρχει σαφής διαχωρισμός μεταξύ νέου και παλαιού χρήματος στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα, κατά το πρότυπο που ακολουθήθηκε από την πρώτη ημέρα επιβολής αντίστοιχων περιορισμών στην Κύπρο, στο παρελθόν. Αυτός άλλωστε ήταν ο μοναδικός τρόπος με βάση τον οποίο οι Κύπριοι κατάφεραν να μην έχουν απώλειες καταθέσεων στη διάρκεια των κεφαλαιακών περιορισμών, κάτι που δεν συμβαίνει με το ελληνικό τραπεζικό σύστημα.

Ξεκινά η «επιχείρηση» για επιστροφή καταθέσεων στα τραπεζικά γκισέ

Οι τράπεζες πρέπει να αντιμετωπίσουν άμεσα και αποτελεσματικά το πρόβλημα ρευστότητας, σημειώνουν έγκυροι τραπεζικοί παράγοντες, επισημαίνοντας πως οι καταθέσεις έβαιναν μειούμενες για τρίτο συνεχόμενο μήνα μέσα στο έτος.

ΤτΕ
Πιο συγκεκριμένα, πτώση σημείωσαν οι καταθέσεις στις ελληνικές τράπεζες τον Μάρτιο, για τρίτο συνεχή μήνα, σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα η Τράπεζα της Ελλάδας την Τετάρτη.

Οι καταθέσεις επιχειρήσεων και νοικοκυριών μειώθηκαν κατά 210 εκατ. ευρώ ή 0,17% σε μηνιαία βάση, στα 121,47 δισ. ευρώ. Είχαν υποχωρήσει στα 121,68 δισ. ευρώ τον Φεβρουάριο.

Σε σχέση με ένα χρόνο πριν, δηλαδή τον Μάρτιο του 2015, οι καταθέσεις εμφανίζουν μείωση κατά 17,1 δισ. ευρω ή περίπου 12,3%.

Χάθηκαν 42 δισ.
Σημειώνεται ότι από τον Δεκέμβριο μέχρι τον Ιούλιο του 2015 οι εκροές καταθέσεων άγγιξαν τα 42 δισ. ευρώ λόγω της αβεβαιότητας για το αν η κυβέρνηση θα πετύχαινε συμφωνία με τους εταίρους της για να συνεχιστεί η χρηματοδότηση της χώρας. Η επιβολή περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων στις 28 Ιουνίου συνέβαλε στο να ανακοπεί η φυγή καταθέσεων.

Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός πως η ΤτΕ ανακοίνωσε προχθες ότι αυξήθηκε ο διαθέσιμος ELA για τις εμπορικές τράπεζες σε 66,88 δισ. ευρώ τον Απρίλιο έναντι 66,19 δισ. ευρώ στο τέλος Μαρτίου. Το στοιχείο αυτό υποδηλώνει ότι υπάρχει πρόβλημα που αντικατοπτρίζεται στην περαιτέρω απομείωση των καταθέσεων, πρόβλημα που ανακύπτει από την έλλειψη ρευστότητας.

Την ίδια στιγμή στις Βρυξέλλες, οι συζητήσεις έχουν ανάψει το πράσινο φως για την ενδεχόμενη άρση του waiver πιθανότατα μέχρι τις 2 Ιουνίου. Ενα τέτοιο ενδεχόμενο θα βοηθήσει εξαιρετικά τα πιστωτικά ιδρύματα και ίσως τούτο να αποτελέσει και ένα σημαντικό βήμα για να ακολουθήσει η έστω και μερική άρση των capital controls, παράλληλα με την ένταξη της Ελλάδας στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης.

Κεφάλαια
Oι ελληνικές τράπεζες πάσχουν επί της ουσίας στην εξεύρεση των κεφαλαίων, καθώς τα κεφάλαια που χρησιμοποιούν για να χρηματοδοτήσουν την ανάπτυξη είναι περιορισμένα και τελικώς ακριβά.

Είναι χαρακτηριστικό δε πως όσοι θέλουν να εμβάσουν χρήματα στο εξωτερικό, στριμώχνονται μέχρι τις 20 εκάστοτε μήνα, καθώς μετά οι τράπεζες συμπληρώνουν τα όριά τους και δεν μπορούν να εμβάσουν κεφάλαια στο εξωτερικό.

Τώρα λοιπόν η κατάσταση είναι διαφορετική. Η οικονομία και κατ’ επέκταση και η κοινωνία αντιμετωπίζουν το φάσμα μιας συμφωνίας, η οποία θα οδηγήσει αργά ή γρήγορα σε πολιτική σταθερότητα.

Προκειμένου λοιπόν η προσπάθεια των τραπεζών να έχει αντίκρισμα θα πρέπει να αλλάξουν μερικώς τα μέτρα και για τους κεφαλαιακούς περιορισμούς κάτι με το οποίο φαίνεται να συμφωνούν και οι Βρυξέλλες. Αλλωστε η Ενωση Ελληνικών Τραπεζών έχει επισημάνει αρκετές φορές στην κυβέρνηση τις παραμέτρους του συγκεκριμένου θέματος.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η διαφοροποίηση αυτή επί της ουσίας θα έθετε εκτός κεφαλαιακών περιορισμών οποιαδήποτε νεοεισερχόμενα κεφάλαια στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα και θα ενίσχυε την τάση επιστροφής καταθέσεων. Εστω και αν το νέο χρήμα που θα έμπαινε στο τραπεζικό σύστημα δεν θα ήταν όλο διαθέσιμο για αναλήψεις αλλά μόνον κάποιο σημαντικό τμήμα του, η επιστροφή των καταθέσεων θα είχε βοηθηθεί σημαντικά, παρατηρούν έγκυροι τραπεζικοί παράγοντες.

POS
Αντίστοιχα κάτι τέτοιο θα υποβοηθούσε τη λειτουργία των επιχειρήσεων, με αιχμή τον τουριστικό κλάδο, και θα τερμάτιζε πρακτικές καταφυγής στη χρήση τραπεζικών εργαλείων (POS) που προσφέρουν όμορες βαλκανικές χώρες της Ευρωζώνης.

Υπενθυμίζεται ότι η επιβολή κεφαλαιακών περιορισμών στην Ελλάδα χρονολογείται από τις 28.6.2015 λόγω τραπεζικής αργίας και τυπικώς από 18.07.2015, αν και έκτοτε υπήρξε μερική χαλάρωση, σε επιμέρους πτυχές τους. Βάσει του καθεστώτος που υφίσταται σήμερα, εφόσον υπάρξει κεφαλαιακό έμβασμα από το εξωτερικό και πιστωθεί στην Ελλάδα, αυτό μπορεί είτε να επανεξαχθεί, είτε να γίνει ανάληψη του σε ποσοστό έως 10%.

Μάχη τραπεζών
Ελκυστικά προϊόντα

Στην παρούσα φάση οι τράπεζες χρησιμοποιούν ό,τι έχουν ως « όπλα» για την προσέλκυση καταθέσεων.

Αυτά λοιπόν σχετίζονται με τον σχεδιασμό προϊόντων που είτε προσαυξάνουν μερικώς το επιτόκια (εν προκειμένω για το νέο χρήμα) είτε προσφέρουν επιστροφές μέσω καρτών κ.λπ.

Ωστόσο όσο οι επενδυτές δεν έχουν την πρόσβαση που επιθυμούν στα χρήματά τους πολύ δύσκολα θα επαναφέρουν αυτά στα γκισέ των τραπεζών.

Ωστόσο η επαναφορά του waiver, η εκκαθάριση του ισολογισμού των τραπεζών από τα κόκκινα δάνεια και τέλος η επαναφορά των καταθέσεων είναι ο μόνος ρεαλιστικός τρόπος που υπάρχει ώστε οι τράπεζες να ενταχθούν στο «παιχνίδι» πραγματικής χρηματοδότησης της οικονομίας. Επομένως ο σχεδιασμός χαλάρωσης των capital controls είναι κάτι το οποίο πρέπει και μπορεί να ξεκινήσει μετά την υπογραφή της συμφωνίας.

16.05.2016