'Κίτρινα γιλέκα' και ανάπτυξη

Η επιβολή του κλιματικού φόρου από τον Μακρόν στη Γαλλία και το κίνημα των «κίτρινων γιλέκων», αναδεικνύουν με έναν σαφή τρόπο το πολύ σημαντικό θέμα της δίκαιης μετάβασης στην πράσινη οικονομία και σε μια βιώσιμη ανάπτυξη με ταυτόχρονη προστασία του περιβάλλοντος. 

Αναδεικνύουν το ζήτημα του «ποιός πρέπει να πληρώσει το τίμημα και να σηκώσει το κύριο βάρος αυτής της μετάβασης».

Η μετάβαση στην πράσινη ανάπτυξη περνά μέσα από μέτρα τα οποία οφείλουν να συμβάλλουν, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, στη μείωση των υφιστάμενων ανισοτήτων μεταξύ των κρατών, των περιφερειών και των κοινωνικών τάξεων και όχι στην περαιτέρω διεύρυνσή τους. 

Είναι ξεκάθαρο ότι λύση στο πρόβλημα δεν μπορεί να δοθεί μέσω της επιλογής της «εύκολης» και ευρείας φορολογικής βάσης των εργαζομένων και των ανθρώπων του βιοπορισμού και της επιβολής άδικων και δυσβάσταχτων φόρων σε αυτούς. Το κόστος πρέπει να επιμεριστεί δίκαια και να μεταφερθεί κυρίως σε αυτούς που οφείλουν να πληρώσουν, ανάλογα με το πόσο επιβαρύνουν το περιβάλλον και βεβαίως ανάλογα με το εισόδημα και με τη φοροδοτική τους ικανότητα.

Είναι ζωτικής σημασίας, με ποιούς όρους οικονομικής βιωσιμότητας, πέραν βέβαια της περιβαλλοντικής, και με ποιά εισοδηματική διανομή θα περάσουμε στην πράσινη ανάπτυξη. Με ποιό τρόπο θα μεγιστοποιήσουμε όχι μόνο τα οικονομικά αλλά και τα κοινωνικά οφέλη.

Παρόμοια ερωτήματα προκύπτουν βέβαια και για το άλλο τεράστιο ζήτημα της 4ης βιομηχανικής επανάστασης. Με ποιούς όρους θα γίνει η αξιοποίηση από τις επιχειρήσεις και από την κοινωνία των τεράστιων δυνατοτήτων των νέων ψηφιακών τεχνολογιών; Πώς θα μοιραστούν τα οφέλη, ποιοί θα επωμιστούν τις συνέπειες και πως θα περάσουμε σε μια κοινωνικά ισορροπημένη μετάβαση στη νέα ψηφιακή εποχή;

Τα κόμματα του δημοκρατικού σοσιαλισμού και της σοσιαλδημοκρατίας, εάν επιθυμούν να ανακάμψουν, ενόψει μάλιστα και των ευρωεκλογών, οφείλουν να αναζητήσουν συγκεκριμένες και απτές για τους πολίτες, δίκαιες λύσεις στα παραπάνω προβλήματα. 

Οι λύσεις θα προκύψουν μέσα από τη συνεργασία και μέσα από έναν ανοιχτό και ειλικρινή διάλογο με τους υπόλοιπους προοδευτικούς πολιτικούς φορείς της Ευρώπης καθώς και με τους εκπροσώπους των προοδευτικών συνδικάτων, των συλλογικοτήτων και της κοινωνίας των πολιτών. Με τον τρόπο αυτό, θα μπει ένα ανάχωμα στην επικίνδυνη άνοδο των λαϊκιστικών και ακροδεξιών πολιτικών κομμάτων που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια στην Ευρώπη.

Γιάννης Πούπκος

Οικονομολόγος, πρώην Αντιπρόεδρος της Νεολαίας των Ευρωπαϊκών Συνδικάτων